मूडबिद्री (कर्नाटक)
LibraryDharmashala
मूडबिद्री (दक्षिण कन्नड जिल्हा, कर्नाटक) हे अठरा जैन बसदी (मंदिरे) असलेले नगर 'दक्षिणेची जैन काशी' म्हणून ओळखले जाते. शतकानुशतके हे जैन विद्वत्ता व मठाधिकाराचे केंद्र राहिले आहे.
सहस्रस्तंभी बसदी: त्रिभुवन तिलक चूडामणी बसदी (सहस्रस्तंभी बसदी) ही संपूर्ण ग्रॅनाइट दगडात कोरलेली भव्य वास्तू असून पंधराव्या शतकात ३१ वर्षांच्या अथक परिश्रमानंतर २९ सप्टेंबर १४३० रोजी तिचे बांधकाम पूर्ण झाले. जवळजवळ हजार खांब असलेल्या या मंदिरातील प्रत्येक खांबावरील नक्षीकाम वेगळे आहे.
धवला ग्रंथ: मंदिराजवळील जैन मठात आठव्या शतकातील 'धवला' या प्राचीन ताडपत्रीय हस्तलिखितांचा संग्रह जतन केलेला आहे. सोळाव्या-सतराव्या शतकाच्या दरम्यान सुरक्षिततेसाठी हे ग्रंथ श्रवणबेळगोळाहून येथे हलवण्यात आले, त्यामुळे मूडबिद्रीला जैन ज्ञानसाधनेचे महत्त्वाचे केंद्र मानले जाते.
प्राचीन काळापासून जैन भट्टारकांचे (मठाधिपतींचे) आसनस्थान राहिलेले मूडबिद्री कर्नाटकातील जैन धर्माच्या शिक्षण व हस्तलिखित-संवर्धन परंपरेचे प्रमुख केंद्र आहे.


