आप्त मीमांसा

आप्त मीमांसा हा ग्रंथ आचार्य समन्तभद्र (इ.स. दुसरे-तिसरे शतक) यांनी रचला असून त्यात 'आप्त' म्हणजे सर्वज्ञ तीर्थंकर यांच्या स्वरूपाचे तार्किक व दार्शनिक विवेचन केले आहे. या ग्रंथात स्याद्वाद, अनेकांतवाद, आणि सप्तभंगी या जैन तत्त्वज्ञानाच्या मूलभूत सिद्धांतांचे सखोल निरूपण करण्यात आले आहे. एकूण ११४ कारिकांमध्ये रचलेल्या या ग्रंथावर आचार्य अकलंक यांनी 'अष्टशती' आणि आचार्य विद्यानंद यांनी 'अष्टसहस्री' या विस्तृत टीका लिहिल्या आहेत. दिगंबर जैन दार्शनिक साहित्यात या ग्रंथाला अत्यंत आदरणीय स्थान असून तो न्यायशास्त्र व तत्त्वमीमांसा यांच्या अभ्यासकांसाठी अपरिहार्य मानला जातो.