अंगप्रविष्ट

तीर्थांकरांची वाणी ऐकून गणधरांनी द्वादशांगची रचना केलेले ज्ञान.

अर्थ (पारंपरिक): अंगप्रविष्ट म्हणजे तीर्थंकरांच्या उपदेशावरून गणधरांनी रचलेले बारा अंगांचे श्रुत. त्याला द्वादशांग म्हणतात.

एकूण: बारा अंगांच्या पदांची एकूण संख्या १,१२,८३,५८,००५ आहे (जीवकांड ३५०). 

दृष्टिवादाचे पाच भाग: परिकर्म, सूत्र, प्रथमानुयोग, पूर्वगत आणि चूलिका (जीवकांड ३६१, ३६२).

चौदा पूर्वे: पूर्व म्हणजे दृष्टिवाद अंगाच्या पूर्वगत भागातील चौदा विशाल ग्रंथ; त्यांत मिळून १९५ वस्तू आणि ३,९०० प्राभृत आहेत.

एकूण पदे (पारंपरिक): चौदा पूर्वांची एकूण पदसंख्या ९५ कोटी ५० लाख ५ आहे.

पज्जायक्खरपदसंघादं पडिवत्तियाणिजोगं च। दुगवारपाहुडं च य, पाहुडयं वत्थु पुव्वं च॥३१७॥ श्रुतज्ञानाचे दहा मूळ भेद: पर्याय, अक्षर, पद, संघात, प्रतिपत्ती, अनुयोग, प्राभृतप्राभृत, प्राभृत, वस्तु आणि पूर्व; प्रत्येकाचा समास मिळून वीस भेद होतात.

बारुत्तरसयकोडी, तेसीदी तह य होंति लक्खाणं। अट्ठावण्णसहस्सा पंचेव पदाणि अंगाणं॥३५०॥ बारा अंगांच्या पदांची एकूण संख्या १,१२,८३,५८,००५ (एकशे बारा कोटी, त्र्याऐंशी लाख, अठ्ठावन्न हजार, पाच) आहे.

चंदरविजंबुदीवयदीवसमुद्दयवियाहपण्णत्ती। परियम्मं पचविहं सुत्तं पढमाणिजोगमदो॥३६१॥ दृष्टिवादाचा परिकर्म पाच प्रकारचा आहे: चंद्रप्रज्ञप्ती, सूर्यप्रज्ञप्ती, जंबुद्वीपप्रज्ञप्ती, द्वीपसागरप्रज्ञप्ती आणि व्याख्याप्रज्ञप्ती; त्यानंतर सूत्र आणि प्रथमानुयोग.

पुव्वं जलथलमाया आगासयरूवगयमिमा पंच। भेदा हु चूलियाए तेसु पमाणं इणं कमसो॥३६२॥ पूर्वगतानंतर चूलिकेचे पाच भेद: जलगता, स्थलगता, मायागता, आकाशगता आणि रूपगता.